contact Doe ook mee! onze bloggers over nijmegen direct

Nijmeegse woningmarkt staat op springen

door Jeroen Langendam

Het wordt in Nijmegen steeds moeilijker om de sleutels voor een huurwoning te bemachtigen.

De Nijmeegse woningmarkt staat op ontploffen.

Eigenlijk wisten we dat al, maar de discussie die volgde op het voornemen van Standvast om een aantal prima woningen te slopen onderstreepte nog maar eens te meer dat de woningmarkt in Nijmegen -zacht uitgedrukt- niet werkt.

We hebben met zijn allen een enorm probleem. NijmegenDirect wil hier meer over weten. Wat is het probleem, maar vooral: hoe lossen we het op.

Bij de Nijmeegse PvdA heeft Stijn Verbruggen zich in dit dossier vastgebeten. We kennen hem inmiddels steeds beter, en hij heeft hier zo zijn ideeën over. Niet voor niets is hij met Entree kan beter zijn eigen campagne begonnen. Maar wat is nu precies het probleem? We legden de vraag aan Verbruggen voor. Zijn mening over wat er mis is met Entree laat aan duidelijkheid eigenlijk weinig te wensen over:

Men is doorgeschoten in het marktdenken. ‘Keuzevrijheid’ was het toverwoord, maar in de praktijk kwam dit vooral ten gunste van mensen die al veel keuzevrijheid hadden. Andere groepen zijn de dupe. Doordat ‘woonduur’ het bepalende criterium is (hoe langer je ergens woont, hoe meer kans je maakt op een woning), komen starters steeds moeilijker aan de bak.

Hoezo dan, zou je denken? Woonduur lijkt toch een objectieve en eerlijke maatstaf? Objectief, zeker. Maar Verbruggen is niet al te blij met hoe het uitwerkt:

Mensen die 25 jaar in een koopwoning wonen en van de ene op de andere dag besluiten naar een huurwoning te willen, hebben met hun 25 jaar woonduur de woningen voor het uitkiezen. Terwijl anderen al jaren wachten en dachten bijna aan de beurt te zijn. Ook zijn de zogenoemde passendheidscriteria afgeschaft. Dat is een grote fout geweest. Terwijl gezinnen in een klein appartementje zitten te wachten op een grotere woning, worden die gezinswoningen op dit moment ook gewoon toegewezen aan alleenstaanden. Dat vind ik niet normaal. Gelukkig gaat de Stadsregio het woningtoewijzingssysteem nu veranderen.

Verbruggen legt me uit hoe de powers-that be (Stadsregio, woningcorporaties en wethouder) van mening waren dat alle woningen op dezelfde manier toegewezen zouden moeten wonen. Deze machtige partijen vonden het huidige woonduur-systeem het beste (of minst slechte). Maar uit mijn eigen vriendenkring weet ik hoe pervers dit systeem werkt en hoe het de stad voor nieuwkomers (die goede bijdragen kunnen leveren aan de sociaal-economische structuur van de stad, en de gemeentelijke belastingenpot) ontoegankelijk maakt. Want als je altijd maar van het ene naar de andere tijdelijk huurcontract moet springen, bouw je natuurlijk nóóit woonduur op.

Verbruggen vindt dat er verschil moet zijn tussen starters, mensen die urgent een woning nodig hebben en doorstromers. Die laatste groep bestaat uit mensen die al een prima huisje hebben, maar zin hebben om een nog fijnere woning te betrekken. Hij is blij dat het toewijzingsysteem gaat veranderen. 10% van de huurwoningen zal verloot gaan worden, waardoor – zo is het idee – ook starters en urgent woningzoekenden sneller aan de bak komen. Overigens heeft hij zo zijn twijfels of 10%  voldoende is,“maar goed, het is in ieder geval een stap in de goede richting”.

Voorstel stadsregio

De Stadsregio presenteert het nieuwe voorstel pas in de tweede helft van april, maar er zijn al wel wat onderdelen uitgelekt. Er zitten naar het idee van Verbruggen een paar verbeteringen ten opzichte van de huidige situatie in, hoewel ze naar zijn idee nog niet ver genoeg gaan.

Zo houdt de Stadsregio vast aan ‘woonduur’, terwijl mijn partij vindt dat ‘woonduur’ geen rol meer zou moeten spelen bij woningtoewijzing. Afgelopen woensdag heeft de Nijmeegse gemeenteraad gediscussieerd over woonruimteverdeling. We sturen nu als stad een notitie met onze visie en wensen naar de Stadsregio. De gemeenteraad heeft zes amendementen van de PvdA aangenomen, waardoor die notitie al een stuk ambitieuzer is dan het oorspronkelijke verhaal van de wethouder. Maar als de Stadsregio straks haar hele voorstel officieel gepresenteerd heeft, dan praten we er in de gemeenteraad opnieuw over. De gemeente Nijmegen kan, net als alle andere gemeenten, reageren op dat voorstel. Maar zelfs als de hele Nijmeegse gemeenteraad iets wil, dan kan de Stadsregio dus toch nog anders beslissen.

Maar waarom blijft de Gemeenteraad aan de zijlijn staan wachten tot de Stadsregio eindelijk iets verandert? Waarom niet gewoon zelf aan de slag? Verbruggen:

Op dit moment kan dat niet. Wettelijk is geregeld dat de Stadsregio de bevoegdheid heeft om de Huisvestingsverordening te maken. En daarin wordt de woningtoewijzing geregeld. Maar: het kabinet is van plan een aantal taken bij de Stadsregio weg te halen, waaronder de bevoegdheid tot het vaststellen van de Huisvestingsverordening. Die taak zou al per 1 januari 2013 bij de Stadsregio worden weggehaald, als de Tweede Kamer tenminste instemt met het kabinetsvoorstel. Pikant is dat het voorstel waar de Stadsregio nu aan werkt, juist ook per 1 januari 2013 in zou moeten gaan. We moeten er in de gemeenteraad en in de Stadsregio nog over praten, maar wat mij betreft is het niet vanzelfsprekend dat we de woonruimteverdeling op het schaalniveau van de hele Stadsregio blijven organiseren. Je zou het gebied ook in twee delen kunnen opknippen, met ieder een eigen systeem.

Like this post? Post Comment, Download and Subscribe RSS


{ 21 comments… lees ze hieronder of voeg er een toe }

Rob Essers maart 28, 2012, 16 :52

Hoeveel mensen die 25 jaar in een koopwoning wonen, besluiten van de ene op de andere dag naar een huurwoning te willen??? Volgens mij is dat aantal te verwaarlozen… Wat gebeurt er in zo’n geval met de koopwoning?

Het afschaffen van het criterium ‘woonduur’ lost mijns inziens niets op! Het gevolg daarvan is dat nog minder mensen die al heel lang op dezelfde plek wonen verhuizen naar een andere woning. Men name bij ouderen die als enige in een veel te grote eengezinswoning overblijven, zal dit het geval zijn.

Zolang vraag en aanbod niet beter op elkaar afgestemd worden, draagt ook het veranderen van de spelregels niet structureel bij aan de oplossing van het probleem.

Beantwoorden

Jeroen maart 28, 2012, 17 :18

Hoeveel mensen? Nou… 1 op de 3 mensen die ooit getrouwd zijn…
zoals het nu is, zit de stad echt op slot. Ik weet echt van meerdere mensen, hoogopgeleid, prima baan, die serieus overwegen de stad te verlaten omdat ze hier niet kunnen settelen. Verlies voor de stad. Die mensen die er al heel lang wonen, die zitten blijkbaar goed, anders waren ze wel al verhuisd.

Beantwoorden

Rob Essers maart 28, 2012, 20 :45

@Jeroen: Mijn vraag sloeg op het aantal mensen dat 25 jaar in een koopwoning woont en “van de ene op de andere dag” besluiten naar een huurwoning te willen… Mensen met een woonduur van 25 jaar verhuizen blijkbaar niet zo snel. Het schrappen van het woonduurbeginsel betekent dat ze nóg minder verhuizen. Daarmee trek je de woningmarkt in ieder geval niet vlot!

Beantwoorden

Jeroen maart 29, 2012, 06 :43

Akkoord, hoe langer de woonduur is, hoe minder snel men verhuist. Is ook logisch, want hoe langer de woonduur, hoe meer je op het spel zet bij verhuizing. Want woonduur heeft waarde. Dus als je verhuist, moet je er wel voldoende op vooruit gaan om die waarde “waard” te zijn (vervang in de redenering woonduur door euro’s en het wordt een stuk intuitiever).

Beantwoorden

Stijn Verbruggen maart 30, 2012, 09 :17

Wat een wonderlijke redenering van Rob Essers: hij stelt dat aantal mensen dat op basis van woonduur uit koopwoning naar huurwoning doorstroomt te verwaarlozen is. Ten eerste ben ik benieuwd waar hij dat op baseert (ik zal gemeente vragen om daar bij eerstvolgende monitorrapportage expliciet naar te kijken). Maar ten tweede: als dat aantal te verwaarlozen is, dan maakt het dus ook niets uit of je woonduur schrapt of niet. Dan hoeft Rob er nog geen voorstander van te zijn, maar als het niets uitmaakt, hoef je ook niet uitgesproken tegen te zijn. Het doorstroomprobleem dat Rob schetst klopt ook niet. In plaats van woonduur, gaat ‘eeuwige inschrijfduur’ gelden. Stel: je had 5 jaar inschrijftijd, woonde toen 7 jaar in een appartement en stroomde toen door naar een gezinswoning, waar je inmiddels 10 jaar woont. Bij ‘woonduur’ heb je dan 10 jaar meetttijd. Bij ‘eeuwige inschrijftijd’ heb je dan 5+7+10 = 22 jaar meettijd. Bij woonduur ben je die 10 jaar meettijd weer kwijt als je verhuist en begin je helemaal opnieuw. Bij eeuwige inschrijftijd kun je veilig verhuizen en hou je die 22 jaar. Dat is dus juist heel goed voor de doorstroming! De drempel om door te stromen wordt fors verlaagd. In huidige situatie moet je 100 % zeker weten dat je de komende 10 jaar in je nieuwe woning wil blijven, want je meettijd (woonduur) begint weer op 0. Bij eeuwige inschrijftijd kun je altijd weer doorverhuizen. Rob maakt een probleem dat er niet is. Sterker nog: een probleem dat juist opgelost wordt.

Beantwoorden

Rob Essers maart 30, 2012, 11 :43

Neen Stijn, ik had het over jouw opmerkelijke redenering dat mensen die 25 jaar in een koopwoning wonen en van de een op de andere dag besluiten naar een huurwoning te willen, met hun 25 jaar woonduur de woningen voor het uitkiezen hebben…

In theorie heb je gelijk, maar voor de praktijk maakt die 25 jaar woonduur niet uit. Natuurlijk kun je het woonduurbeginsel schrappen, maar dat leidt ertoe dat de langstlevende uit een gezin niets meer te kiezen heeft en in zijn eentje die goedkope eengezinswoning tot zijn/haar dood bezet houdt. Van doorstroming zal geen sprake meer zijn. Daar schiet niemand iets mee op. Je moet mensen met een lange woonduur juist stimuleren om te verhuizen, om op die manier plaats te maken voor nieuwkomers.

De problemen op de woningmarkt worden veroorzaakt door discrepantie tussen vraag en aanbod. Dat probleem los je niet op door de spelregels te veranderen. Dat is symptoombestrijding!

Beantwoorden

Stijn Verbruggen maart 30, 2012, 11 :52

Rob, je hebt gelijk als je stelt dat je het tekort aan woningen niet oplost met een verdeelsysteem. Laat dat helder zijn. Maar je redenering daarna klopt niet. Hoezo zou de langstlevende in een gezin niets meer te kiezen hebben? Als je het hebt over iemand die in een sociale huur-eensgezinswoning zit, dan zal die persoon een langere ‘eeuwige inschrijfduur’ hebben dan dat hij woonduur heeft. Hij heeft dus juist nog meer keuze. Het enige wat je belemmert is de doorstroom van koop naar sociale huur. Natuurlijk zou t fijn zijn als je die route ook open kon laten, maar juist vanwege de enorme schaarste (en de alternatieven als je een koopwoning achterlaat) zou t goed zijn die route nu af te snijden. Je snapt het principe van de eeuwige inschrijfduur wellicht nog niet helemaal.

Beantwoorden

Rob Essers maart 30, 2012, 16 :39

Van jouw amendement ‘Eeuwige inschrijftijd vervangt woonduur’ word ik niets wijzer. Is het de bedoeling om kinderen voortaan al bij de geboorte in te schrijven als woningzoekende?
Ik heb nu een woonduur van meer dan 25 jaar en een inschrijfduur van 0 jaar. Wat heb ik aan ‘eeuwig’ behoud van inschrijfduur? Het omzetten van woonduur in inschrijfduur is een aardige goocheltruc, maar lost niets op. Neen, ik snap er helemaal niets van!

Beantwoorden

Stijn Verbruggen maart 31, 2012, 10 :37

‘Eeuwige inschrijfduur’, of eigenlijk ‘eeuwig behoud van inschrijfduur’ is t voorstel waar Stadsregio mee komt eind. Zij willen daarbij (of: daarnaast) ook woonduur behouden. Als je woonduur echter schrapt, dan hoort daar natuurlijk een overgangsregime bij. De verscillende scenario’s:
- als jij in een corporatiewoning woont en 25 jaar woonduur hebt, dan heb je je ooit, waarschijnlijk al veel meer dan 25 jaar geleden, ingeschreven bij een corporatie. Je ‘eeuwig behouden inschrijfduur’ is dan dus langer dan die 25 jaar woonduur. Namelijk die 25 jaar plus hoe lang je daarvoor al op wachtlijst stond. Dus geen probleem.
- als je in een koopwoning woont en van plan bent binnen enkele jaren door te stromen naar sociale huur en je hebt je nooit ingeschreven, omdat je wist dat woonduur voldoende was, dan kun je tijdens een overgangsperiode je woonduur om laten zetten in (fictieve) inschrijftijd. Of dat 100 % (25 jaar woonduur wordt 25 jaar inschrijftijd) of een lager percentage moet zijn, daar kun je nog over discussieren, maar principe is dat je niet enorm benadeeld mag worden;
- als je in een koopwoning woont en helemaal niet van plan bent daar weg te gaan, of als je al wel weg gaat, dan wil je doorstromen in koopsector, dan maakt deze hele discussie niets uit voor je. Alleen: mocht je op een gegeven moment toch naar sociale huursector willen, dan moet je je inschrijven. Of meedoen aan de loting voor ‘snelzoekers’. Daar lijkt me niets mis mee. Waarom zou je automatisch vooraan in de rij aan mogen schuiven als je 25 jaar in koopwoning zit en je nooit hebt ingeschreven? Terwijl anderen er op aangewezen zijn en geen kant op kunnen.
Schrappen van woonduur zal door de royale overgangsregeling op korte termijn weinig effect hebben (omdat je bestaande rechten niet zomaar af kunt en wilt pakken), maar op langere termijn wordt het systeem eerlijker.

Beantwoorden

Stijn Verbruggen maart 31, 2012, 10 :38

Aant einde van de eerste zin viel het woordje APRIL weg. Stadsregio komt ergens in april met voorstel.

Beantwoorden

Rob Essers maart 31, 2012, 16 :37

Toen ik mijn corporatiewoning ruim 25 jaar geleden betrok, stond ik niet als woningzoekende ingeschreven! Dat moest alsnog gebeuren anders ging de overeenkomst niet door. Ook toen was er krapte op de woningmarkt, maar ook leegstand… Mijn woning stond leeg omdat niemand op de bovenste etage van het pas opgeleverde appartementcomplex wilde wonen. Het wel/niet slagen op de woningmarkt wordt mede bepaald door de eisen die je stelt!

Het aardige van het woonduurbeginsel is dat je daarmee mensen die al heel lang op een bepaalde plek wonen misschien kunt bewegen om te verkassen. Dat levert vrijkomende woningen op. Als je de schaarse woningen op een andere manier gaat verdelen, verklein je dit aanbod en blokkeer je de doorstroming. Waarom zou je automatisch vooraan in de rij aan mogen schuiven als je je 25 jaar geleden ooit ergens hebt ingeschreven?

Beantwoorden

Jeroen april 2, 2012, 06 :47

Rob, gebruik je nu echt een anekdote van 25 jaar oud om de huidige woningmarkt te illustreren….?

Beantwoorden

Rob Essers april 2, 2012, 10 :07

@Jeroen: Wat is het verschil tussen de situatie op de woningmarkt nu en die van 25 jaar geleden?

Beantwoorden

Jeroen april 2, 2012, 17 :37

… een kwart eeuw aan demografische ontwikkelingen, bijvoorbeeld…?

Beantwoorden

Rob Essers april 3, 2012, 09 :35

@Jeroen: Is er de afgelopen 25 jaar onvoldoende bijgebouwd om de demografische ontwikkelingen bij te benen?

Beantwoorden

Stijn Verbruggen april 10, 2012, 11 :10

25 jaar geleden was woonduur ook nog geen criterium. We kunnen uitgebreid gaan discussieren over verschillen in de woningmarkt van 25 jaar geleden en nu, maar volgens mij is dat niet zo interessant. Waar t mis ging is ergens in de tussentijd, toen onder invloed van doorgeschoten marktdenken de woningtoewijzing te veel geliberaliseerd werd. Met afschaffing van passendheidscriteria en invoering van woonduur als criterium. Dus Rob, om in jouw beeldspraak te blijven: ik wil terug naar 25 jaar geleden en jij zo te lezen ook. Dus dan moet je met me voor afschaffen van woonduur als criterium zijn. Want dat criterium was er 25 jaar geleden ook niet. ;-)

Beantwoorden

Rob Essers april 10, 2012, 14 :31

@Stijn Verbruggen: Nogmaals… het probleem zit niet in het verdelingssysteem, maar in het gebrek aan afstemming van vraag en aanbod. Dat los je niet op met het veranderen van de spelregels.
Hoe je het ook wendt of keert, het standpunt “meer kansen voor starters en jongeren” betekent: MINDER kansen voor doorstromers en ouderen. Daarmee los je het probleem in ieder geval niet op!

Beantwoorden

Stijn Verbruggen april 10, 2012, 20 :28

Rob, ik begin ieder debat over dit onderwerp met de constatering dat je met ‘verdeling’ nooit ‘schaarste’ oplost. Maar sleutelen aan verdeling kan wel degelijk zorgen voor een wat rechtvaardigere uitkomst. En ja, als iemand daar voordeel van heeft, dan heeft er ook iemand nadeel. Maar als de uitgangspositie heel scheef was, dan kan de afloop wel zijn dat de nieuwe situatie beter is. Daarnaast moet er natuurlijk vooral gebouwd worden. Maar je hebt een wat opmerkelijk manier van debatteren: je gaat zelf debat aan op een onderdeel dat de verdeling betreft, maar als je dan weerwoord krijgt, roep je snel dat het daar niet over gaat. Zo kan ik t ook.

Beantwoorden

Rob Essers april 11, 2012, 13 :30

@Stijn Verbruggen: Met minder kansen voor doorstromers en ouderen maken starters en jongeren wel meer kans, maar het aanbod neemt tegelijkertijd af. Woningen die niet vrijkomen kunnen ook niet rechtvaardiger verdeeld worden. De wijziging van het verdelingssysteem zou er wel eens toe kunnen leiden dat iedereen in de nieuwe situatie slechter af is! Ik weet niet of er mensen zijn die op een dergelijke rechtvaardigheid zitten te wachten…

Beantwoorden

Roel Martinus april 12, 2012, 10 :08

Hallo Discussie forum.

Niet alleen de de huurmarkt ,maar ook de koopsector zit op slot.

Misschien helpt het als corporaties terug gaan naar waar ze goed in zijn n.l.
het verhuren van sociaal woningen voor de minst draagkrachtige.

Het huidige verdeelsysteem functioneerd o.a. niet goed, doordat de kerntaken v/d corporaties zijn verandert.

De koopsector heeft last van de 75% opgelegde overheids maatregel voor gedwongen verkoop van het woningbestand voor corporaties.

Idee van mij of fictie?

a. Woonlasten verdeling naar financiele draagkracht.
b. De koopsector overlaten aan aan de specialisten.
c. Geen symtoom bestrijding meer, maar maatwerk leveren.

Eff een vraagje voor stijn Verbruggen.

Is er al nieuwe huisvesting geregeld voor de gezinnetjes van de malvert?

Roel .

Beantwoorden

Helena mei 16, 2012, 06 :09

De discussie van Rob gaat werkelijk nergens over. Rob: je hebt de afgelopen 25 jaar onder een steen geleefd en wel om de volgende redenen:
- voor ouderen is doorstromen geen probleem. Een steeds groter wordend deel van de aangeboden corporatiewoningen is seniorenwoning. Daar mogen starters, jongeren, én jongere doorstromers niet op reageren. Dat er voor doorstromers die relatief kort ingeschreven staan een probleem is om weer te verhuizen beaam ik.

En ja: iemand die 25 jaar ‘ingeschreven’ staat, omdat hij 25 jaar geleden een woning heeft geaccepteerd, is naar grote kans niet zo schrijnend op zoek naar een woning als iemand die zich net heeft ingeschreven. En ja: ik heb regelmatig een woning ‘verloren’ aan iemand die sinds 1970-1980 ingeschreven staat. Dus nee: je redenatie klopt niet.

Als je het aan mij vraagt moet mee gaan tellen hoe vaak iemand heeft gereageerd. Daar los je het probleem van de verhuizende “oh-sta-ik-nog-ingeschreven-dan?”-mensen mee op, die na 25-30 jaar ineens fijner willen wonen. De mensen die dan het vaakst hebben gereageerd (met maximum van 2 keer per editie), zijn m.i. het meest op zoek, en daarmee bepaal je indirect ook een inschrijfduur, want hoe meer je reageert, hoe langer je ingeschreven staat.

Beantwoorden

Laat een comment achter

Vorige artikel:

Volgende artikel:

Mede mogelijk gemaakt door:

InterNLnet Passie voor internet! gemeente Nijmegen